Yetki Tespiti Öncesi TİS Hazırlık Kontrol Listesi: 5 Adımda Eksiksiz Başvuru

Toplu iş sözleşmesi (TİS) süreci, işçi sendikasının işyerinde çoğunluğu sağladığını resmi olarak kanıtlamasıyla başlar. Bu kanıtın yolu, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na yapılan yetki tespiti başvurusundan geçer. Ancak başvuru anında değil, çok daha önce başlar: üyelik kayıtlarının güncelliği ve işyeri kapsamının doğruluğu, sürecin kaderini belirler. İşte yetki tespiti öncesi yapmanız gerekenlerin kontrol listesi.

1. Üyelik Kayıtlarınızı ve İşyeri Kapsamınızı Netleştirin

Yetki tespiti, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu çerçevesinde yapılır. İlk adım, sendikanızın işyerindeki üye sayısının doğru ve güncel olmasıdır. Bunun için:

• Üyelik listelerini kontrol edin: İşyerinde çalışan herkesin sendika üyeliği güncel mi? İşe yeni girenler üye yapıldı mı, ayrılanların kaydı silindi mi?
• İşyeri kapsamını doğrulayın: TİS'in kapsayacağı işyeri veya işletme sınırları net mi? Birden fazla işyeri varsa, hepsi aynı işverene mi ait? Bu, yetki hesabında hangi işçilerin sayılacağını belirler.
• İşçi sayısını teyit edin: İşyerindeki toplam işçi sayısı ile sendikalı sayısı arasındaki oranı hesaplayın. Kanun, işyerinde çalışan işçilerin salt çoğunluğunu, işletmede ise toplam işçilerin yüzde kırkını aşmayı şart koşar; ancak bu eşikler değişebilir, güncel mevzuatı kontrol edin.

2. Belgeleri ve Başvuru Dosyasını Hazırlayın

Yetki tespiti başvurusu, sendika tarafından Bakanlığa yapılır. Başvuru sırasında istenen belgeleri eksiksiz hazırlamak, sürecin hızlanmasını sağlar. Tipik olarak şunlar istenir:

• Sendikanın yetkili organının karar örneği (yetki başvurusu yapılmasına dair).
• İşyeri veya işletmenin açık adresi, unvanı ve varsa sicil numarası.
• İşyerinde çalışan işçi sayısını gösteren bilgi veya belgeler (işverenin beyanı, SGK kayıtları gibi).
• Sendikanın tüzel kişilik belgesi ve imza sirküleri.

Bu belgelerin asılları veya onaylı örnekleri istenebilir; başvuru öncesi sendika merkezinizle mutlaka teyit edin.

3. Başvuru Sonrası İtiraz Sürelerini ve Hukuki Ayrıntıları Gözden Geçirin

Bakanlık, başvuruyu aldıktan sonra işyerindeki üye sayısını ve işçi sayısını resmi kayıtlardan tespit eder. Bu tespit, işçi ve işveren tarafına bildirilir. Bu noktada dikkat edilmesi gerekenler:

• İtiraz süresi: Tespitin tebliğinden itibaren belirli bir süre içinde (genellikle birkaç gün) iş mahkemesine itiraz edilebilir. Bu süre kaçırılırsa yetki kesinleşir; süreyi takip etmek için sendika avukatınızla koordineli çalışın.
• İtiraz gerekçeleri: İtiraz, üye sayısının yanlış hesaplandığı, işyeri kapsamının hatalı belirlendiği veya üyelik kayıtlarının usulsüz olduğu gibi gerekçelere dayanabilir. Bu nedenle kayıtlarınızın şeffaf ve doğrulanabilir olması kritik.
• Yetki tespitinin etkisi: Yetki kesinleşmeden toplu görüşme çağrısı yapılamaz. Bu aşamada acele etmeyin; hukuki süreç tamamlanmadan TİS süreci başlatılamaz.

4. İşverenle İletişimi ve Görüşme Takvimini Planlayın

Yetki tespiti kesinleştikten sonra, sendika işverene yazılı çağrı yapar. Bu çağrıda görüşme tarihi ve yeri belirtilir. Görüşme öncesi:

• TİS taslağınızı hazırlayın: ücret, sosyal haklar, çalışma süreleri, ikramiye gibi maddeleri önceden taslak haline getirin.
• Müzakere ekibinizi belirleyin: sendika temsilcileri, işyeri temsilcileri ve varsa uzman danışmanlardan oluşan bir ekip oluşturun.
• Grev ve lokavt süreçlerini hatırlayın: Görüşme sonrası anlaşma sağlanamazsa arabuluculuk, ardından grev veya lokavt gündeme gelebilir; bu süreçleri sendika merkezinizin prosedürlerine göre yönetin.

5. Bugünden Başlayın: Üyelik Verilerinizi Dijital Ortamda Doğrulayın

Yetki tespiti başvurusu öncesinde en sık yapılan hata, üyelik kayıtlarının güncellenmemesidir. Bugün yapmanız gereken ilk adım: sendikanızın dijital üyelik sistemindeki listenizi işyerindeki güncel çalışan listesiyle karşılaştırın. Eksik veya fazla kayıt varsa, derhal sendika şubenizle iletişime geçin. Bu basit kontrol, ileride yaşanacak itiraz süreçlerinde size zaman kazandırır. Platformumuzdaki TİS hazırlık rehberi ve üyelik kontrol araçları, bu karşılaştırmayı sistematik yapmanıza yardımcı olur; güncel mevzuat değişikliklerini takip etmek için resmî kurumların duyurularını da ihmal etmeyin.

Bu yazı Türkiye Sendika Platformu yayın masasında yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış, editör denetimine tabi genel bilgilendirme içeriğidir; resmî duyuru ya da uzman tavsiyesi değildir. Bu yazı genel bilgilendirmedir; hukuki tavsiye değildir. Görsel: yapay zekâ ile üretilmiştir.